Chemo – Wat nu?

Recensie - © Cees van der Boom
Recensie - © Cees van der Boom

Ester Hartholt

 

“Chemo - Wat nu?

 

“15 handige tips”

 

Voorwoord

 

Het boek start met een persoonlijk voorwoord van Ester Hartholt: “Toen ik te horen kreeg dat ik chemotherapie zou krijgen, stond mijn wereld stil. Ik wist totaal niet wat me te wachten stond …

 

In de boekwinkels vond ik niets dat mij beviel: te persoonlijk, te algemeen, te veel informatie, … Nog nooit had ik zo’n behoefte aan een boekje met praktische tips … Bovendien moest het ook een boekje zijn waarin geschreven kon worden …

 

Chemo - wat nu? bevat praktische tips waar je mee aan de slag kunt … Zodat je het gevoel krijgt de regie weer een beetje in eigen handen te hebben.”

 

Indeling

 

Als je daarna door het boek bladert, zie je een vrij consequente aanpak met illustraties van Jon Gardella op elke linker pagina met een grote pakkende koptekst waar de tip over gaat.

 

Op elke rechterpagina wordt dan een tip gegeven met een ‘wat’ en een ‘waarom.’

 

Drink genoeg

 

Een eerste voorbeeld: ‘Drink genoeg’ staat in grote letters in een blauw kader op de linker pagina met daarbij een illustratie van iemand die een glas drinken drinkt.

 

Op de rechterpagina staat dan de tip: ‘Koop een blender, daarmee kan je diverse drankjes maken.’

 

Bij het ‘Wat’ staat dan vermeld: ‘Drink voldoende: 2 liter per dag wordt geadviseerd. Probeer naast water andere vloeistoffen te drinken zoals: bouillon, vruchtensap, groentesap en melkproducten.’

 

Bij het ‘Waarom’ volgt dan de toelichting en staat er vermeld: ‘Chemotherapie kan schadelijk zijn voor de nieren. Het is daarom belangrijk om de nieren te beschermen. Dit kun je bewerkstelligen door veel te drinken.’

 

Eet regelmatig

 

Een tweede voorbeeld: ‘Eet regelmatig’ staat in grote letters in een nu groen kader op de linker pagina met daarbij een illustratie van iemand die druk in de keuken bezig lijkt.

 

‘Tip:’ ‘Zorg voor variatie in je eten.’

 

‘Wat:’ Eet regelmatig een kleine maaltijd, maar niet meer dan je aankan. Je smaak zal hoogstwaarschijnlijk veranderen. Sommige favoriete voedingsmiddelen smaken opeens vies en andere vormen een ‘niet-te-verteren-bal’ in je mond.’

 

‘Waarom:’ ‘Tijdens de behandeling met chemotherapie heeft je lichaam extra voedingsstoffen nodig: extra eiwitten en voldoende energie. Wanneer je weinig eet kun je juist meer last krijgen van misselijkheid vanwege een lege maag.’

 

Neem de tijd voor jezelf

 

Even verderop in het boek: ‘Neem tijd voor jezelf,’ eveneens in grote letters en nu in een geel kader met daarbij een illustratie van iemand die met een vliegtuigmodel aan de slag is.

 

‘Tip:’ ‘Denk na over wat jou helpt. Durf soms egoïstisch te zijn.’

 

‘Wat:’ ‘Neem de tijd voor jezelf. Doe iets wat je leuk vindt. Dit kan van alles zijn: een boek lezen, film kijken, muziek luisteren, yoga, puzzelen of je houdt van modelbouw. Verzamel, voordat je aan chemotherapie begint, materiaal dat je helpt ontspannen zoals bijvoorbeeld een aantal boeken van je lievelingsschrijver, bouwpakketten of abonneer je op een tijdschrift.’

 

‘Waarom:’ ‘Ontspanningsmomenten zijn belangrijk in een genezingsproces. Ontspanning kan een goede bijdrage leveren aan het zelf genezend vermogen van je lichaam.’

 

Andere tips

 

Zo geeft Ester ook tips: ‘Ga naar de tandarts,’ ‘Verzorg je mond,’ ‘Douche dagelijks’ en nog meer.

 

Mijn conclusie

 

In beginsel heeft dit boekje alle potentie in zich om mensen met kanker te helpen en te ondersteunen die met chemotherapie te maken krijgen.

 

In haar voorwoord schrijft Ester dat ze dit boekje schreef vanuit haar eigen behoefte en ze stelt er voor zichzelf de voorwaarden aan dat het een praktisch en ‘luchtig’ boekje moet worden én dat er in geschreven moet kunnen worden.

 

In de praktijk merk ik dat veel mensen {met kanker en hun naasten} op zoek zijn naar pakkende, aansprekende en praktische boeken. Dit boek zou dus een welkome aanvulling kunnen zijn; de vraag is nu of dat ook echt zo is.  

 

Wat mij opvalt is dat het een heel ‘luchtig’ boek is; die belofte is dus vervuld. Je hebt het binnen een paar minuten uit.

 

Dan volgt de vraag of het een ‘praktisch’ boek is. De vraag is dan: als je voor het eerst te maken krijgt met chemo: weet je dan nu voldoende? Heb je dan alle informatie die nodig is?

 

Het antwoord luidt mijns inziens helaas ontkennend. De allereerste vraag voor mensen die met chemotherapie geconfronteerd worden is de vraag wát chemotherapie is en wat dit dóet.

 

Uit alle persoonlijke gesprekken merk ik steeds opnieuw dat oncologen, oncologisch verpleegkundigen en/of verpleegkundig specialisten hier uitvoerig bij stil staan. Tegelijk merk ik ook dat het voor veel mensen met kanker maar al te vaak {te} veel informatie is en weet ik door die persoonlijke gesprekken dat veel mensen toch nog eens het hoe en wat willen teruglezen. In dit boekje ontbreekt dat volledig!

 

Ester stelt dat ze met dit boekje wil bereiken dat je ‘het gevoel krijgt dat je de regie weer een beetje in handen hebt.’ Heb je na het lezen van ‘Chemo - Wat nu?’ zóveel, en dan vooral: die relevante informatie dat je daadwerkelijk het gevoel hebt dat je de regie weer een beetje in handen hebt? Ben je dan - zoals de doelstelling luidt - voorbereid op wat komen gaat?

 

Voor mij komt dit niet zo goed of misschien sterker nog nauwelijks uit de verf. De opzet en de aanpak is consequent doorgevoerd {Titel, Tip, Wat en Waarom} en daar is niks mis mee. Maar inhoudelijk vind ik de informatie té minimalistisch en te onvolledig.

 

Het minimalistische zit ‘m voor mij juist in het feit dat de tips te algemeen van aard zijn en niet altijd of juist niet ingaan op het waarom … Daardoor roepen die tips in sommige gevallen juist meer vragen op dan dat ze de lezer die voor het eerst met chemotherapie te maken krijgt informeren {en dat is nu toch juist het doel van dit boekje?}.

 

De keuze van het papiersoort - het oogt als een soort bruinachtig maar wel gemakkelijk bladerend ‘karton’ - maakt het vooral zíchtbaar schrijven lastig. Bovendien is er ‘slechts’ ruimte om achterin het boekje aantekeningen te maken en de gebruiker krijgt dan ook te maken met grotendeels voorgeprogrammeerde vragen: Lijst van vragen voor je arts of oncologieverpleegkundige; Schema data voor je chemotherapie bezoeken aan het ziekenhuis en een Lijst met bijwerkingen van de chemotherapie. Ook hier lijkt het minimalistische weer volledig doorgevoerd.

 

In de basis vind ik de opzet van het boek goed; ik begin mijn conclusie niet voor niets dat het boek in beginsel alle potentie in zich heeft. Toch zou het in aanpak beter kunnen!

 

Hoe dan, is misschien een volgende en legitieme vraag? Ester kan een verdiepingsslag maken door nét iets meer - en vooral ook vollediger - ín te gaan op de verschillende problemen die mensen als gevolg van de chemotherapie ervaren, dat toe te lichten en hen op die wijze te informeren.

 

In ‘neem de tijd voor jezelf’ schrijft Ester bijvoorbeeld dat je tijd voor jezelf moet nemen. Dat klopt! In heel veel situaties is dat voor mensen met kanker een waarheid als geen ander. De praktijk is echter hardnekkig omdat dit maar al te vaak deels of onvoldoende lukt omdat mensen een rollercoaster na de diagnose ervaren.

 

Eén van de bijwerkingen van chemotherapie - die ik zo ontzettend vaak hoor - is een onvoorstelbaar gebrek aan energie. Dat, in combinatie met een enorm gebrek aan concentratie. In een dergelijke situatie heb je nauwelijks puf om met een bouwpakket aan de slag te gaan of om een boek te lezen of ... Dat vraagt véél te veel energie en doorzettingsvermogen …  

 

Al-met-al vind ik het boekje in beginsel waardevol maar op veel manieren té mager en té onvolledig. Het maakt voor mij de titel ’15 handige tips’ niet waar.

 

Heeft potentie in zich maar is nog niet ‘af’

 

Zelf lezen?

Chemo - Wat nu?

15 handige tips

Ester Hartholt

ISBN: 978 94 917 3735 0   1e druk 2018

Uitgeverij Nobelman

 

© Cees van der Boom

Wij maken gebruik van cookies!

Door gebruik te maken van deze website ga je er mee akkoord dat deze website cookies plaatst op jouw apparaat.

Een cookie is een klein tekstbestand dat door de website wordt gebruikt om de website te laten functioneren en je bezoek efficiënt te maken.

Klik op akkoord voor een volledig werkende website, of bekijk eerst de details op de detail pagina alvorens je akkoord gaat.