Nieuwe gemeenteraad, nieuwe ronde … maar wíe pakt écht de ruimte?

35 raadsleden van gemeente Assen beëdigd ~ © Cees van der Boom
35 raadsleden van gemeente Assen beëdigd ~ © Cees van der Boom

Installatie van 35 raadsleden

en 23 plaatsvervangende raadsleden

is méér dan een formaliteit ...

 

Tekst & Foto’s: © Cees van der Boom

 

35 raadsleden van gemeente Assen beëdigd ~ © Cees van der Boom

 

Achtergrond & Opinie

 

Het is woensdagavond 1 april 2026.

Géén grap.

Géén luchtigheid ...

Gewoon een meer dan volle raadzaal in het stadhuis van Assen en met een strak programma.

 

Een rij met namen van mensen die een politieke partij vertegenwoordigen.

 

Burgemeester Marco Out roept per partij de raadsleden en de plaatsvervangende raadsleden naar voren.

 

In totaal 35 raadsleden en 23 plaatsvervangende raadsleden die hun plek innemen voor de komende raadsperiode: 2026 - 2030.

 

 

Wie er vaker zit, herkent het ritueel. Het is voorspelbaar en bijna ingetogen. Maar wie iets beter kijkt ...

 

Een installatie is nooit 'slechts' een formaliteit. Het is een startpunt.

 

Burgemeester Marco Out roept dan eerst de raadsleden één voor één naar voren. De raadsleden leggen, nadat Marco Out de teksten voorleest, óf de eed óf de belofte af.

 

Bekende en nieuwe gezichten en nieuwe energie ...

 

De mix is zoals je die zou kunnen verwachten.

 

Ervaren raadsleden die hun rol kennen en nieuwkomers die nog zoeken naar hun positie. Die laatste groep, vind ik dan, is vaak het meest interessant.

Niet omdat ze alles 'anders' gaan doen, want dat valt in de praktijk meestal wel mee.

Het is juist 'verfrissend' te noemen, omdat ze nog niet vastzitten in een routine.

 

Je ziet het vaak in kleine dingen. De manier van binnenkomen, even zoeken waar ze aan de tafel zitten en soms ook even zoeken waar ze moeten staan. En dan toch een korte blijk (met toch wel, denk ik, gepaste trots) naar de publieke tribunes waar vrienden, familie en gasten zitten.

Soms nog wat onwennig en soms juist ook opvallend zelfverzekerd.

 

 

De 'ervaren' krachten bewegen zich daarentegen soepeler. Toch is het voor hen ook spannend, want hun 'vertrouwde' plek waar zij in de vorige raadsperiode zaten is met de nieuwe samenstelling én het grotere aantal raadsleden dan toch veranderd.

 

Vanwege de groei van het aantal inwoners in Assen, telt de raad niet meer de 33 raadsleden zoals dat in de vorige raadsperiode het geval was. Met de nieuwe raadsperiode in zicht zijn er nu namelijk 35 raadsleden.

 

En in de komende raadsperiode, 2026 - 2030, moet het gaan gebeuren.

 

De 'stille' laag: de plaatsvervangende raadsleden

 

Wat vaak wordt onderschat, is de rol van de 23 plaatsvervangende raadsleden. Zij staan niet in de spotlights, maar zijn wel degelijk onderdeel van de gemeenteraad. Vaak zijn zij inhoudelijk sterk, zoals ik Cees Boonzaaijer mag omschrijven. Burgemeester Marco Out omschreef hem tijdens het afscheid op dinsdag 31 maart 2026 als iemand die binnen de fractie werd gezien als het historisch geweten binnen zijn fractie. Hij kan namelijk in heel veel situaties reproduceren hoe een beraadslaging er aan toe ging. Met name bij onderwerpen die 'ineens' weer actueel zijn.

 

Een laatste keer aan die tafel: twaalf raadsleden sluiten hoofdstuk in Assen

 

In de praktijk zijn zij het die dossiers uitpluizen, fracties scherp houden en, mocht het moment daar zijn, zomaar kunnen doorschuiven naar een prominentere rol. Wie dus denkt dat de politiek alleen in de raadzaal plaatsvindt, komt bedrogen uit en mist de helft.

 

Woorden die ertoe doen ...

 

Dan het moment zelf: de eed of de belofte. Altijd een bijzonder onderdeel. Niet omdat het zo spectaculair is, maar juist omdat het zowel sober als indrukwekkend is.

 

Toch 'heeft' het iets: Mensen die hardop uitspreken dat ze zich inzetten voor het algemeen belang. Het klinkt misschien vanzelfsprekend, maar dat is het zeer zeker niet. Zeker niet in een tijd waarin het vertrouwen in de politiek onder druk staat.

 

Politiek zonder filter bestaat niet ...

 

Wat deze avond ook laat zien: politiek ís en blíjft mensenwerk. Maar uiteraard wel binnen een systeem.

En dat systeem is ook weerbarstig.

Nieuwe ideeën kunnen botsen met bestaande structuren.

Enthousiasme loopt tegen procedures en grenzen aan.

 

 

De vraag is dus niet alleen wíe er zit, maar dus ook wíe durft buiten de lijntjes te kleuren? Wie kan dat zonder het spel uit het oog te verliezen?

 

De ruimte om écht iets te veranderen is er, maar die moeten zij dan wel pakken. En dát gebeurt niet altijd ...

 

Verwachtingen zijn er genoeg!

 

De dossiers liggen klaar. Grootse onderwerpen die voor de stad Assen van belang zijn. Wonen, leefbaarheid, zorg, energie, ... maar ook de komende bezuinigingen die vanuit het Rijk aan gemeentes opgelegd worden. Dus ook voor de stad Assen.

 

Het wordt dus een zoektocht voor de nieuwe én al eerder gekozen raadsleden.

Wanneer ga je mee?

Wanneer en hoe ga je er tegen in?

Wanneer kies je voor het compromis?

Wanneer trek je een grens?

 

Het échte werk begint nu ...

 

Assen Centraal

 

Assen Centraal

 

 

 

PRO

 

 

ChristenUnie

 

 

D66

 

 

VVD

 

 

Stadspartij PLOP

 

 

 

PVV

 

 

CDA

 

 

Forum voor Democratie

 

 

SP

 

 

Leefbaar Assen

 

 

50+

 

 

De installatie zelf is voorbij voor je het weet.

De beëdiging is achter de rug.

De foto's zijn gemaakt.

En dan is er een schorsing en volgen momenten van felicitaties.

Raadsleden aan elkaar en raadsleden door familie.

Nu begint het dus écht ...

 

Informatie

 

De grootste partij, voor deze aankomende raadsperiode, Assen Centraal, mag een informateur benoemen. Zij kiezen voor Gert Jan ten Brink.

 

Hij krijgt een duidelijke opdracht mee. De verkennende gesprekken voor een nieuw te vormen coalitie zullen plaatsvinden op 8 april (1e ronde) en op 13 april (2e ronde).

 

De voltallige raad stemt in met dit voorstel, waarna Marco Out het besluit afhamert (zonder stemming).

 

 

Stemming

 

Benoeming Vicevoorzitter 

 

Na de schorsing heropent burgemeester Marco Out de raadsvergadering. Er zijn stemmingen aan de orde.

 

Allereerst gaat het om de benoeming van een Vicevoorzitter. Deze persoon zal burgemeester Marco Out vertegenwoordigen tijdens zijn afwezigheid óf in de gemeenteraad als hij als burgemeester zijn eigen portefeuille moet vertegenwoordigen.

 

Er zijn vier kandidaten: Janna Booij (Stadspartij PLOP), Michiel Hasslacher (VVD), Jerke Setz (ChistenUnie) en Hemmo van der Wal (Assen Centraal). Zij krijgen van burgemeester Marco Out de gelegenheid om een korte pitch te houden.

 

Daarna kan het stemmen beginnen. Nu er 35 raadsleden zijn, moet een kandidaat dus minimaal 18 stemmen hebben om te worden benoemd.

 

De eerste uitslag: Booij - 4 stemmen; Hasslacher 15 stemmen; Setz - 7 stemmen en Van der Wal - 9 stemmen.

 

Dat is dus onvoldoende om tot benoeming over te gaan. Er volgt dan ook een tweede stemmingsronde.

 

De tweede uitslag: Booij - 4 stemmen; Hasslacher 18 stemmen; Setz - 6 stemmen en Van der Wal - 7 stemmen.

 

Er is dus 'witte rook' voor Michiel Hasslacher, die aansluitend wordt benoemd tot Vicevoorzitter van de gemeenteraad Assen.

 

Stemming

Plaatsvervangend Vicevoorzitter (1)

 

Burgemeester Marco Out geeft aan dat er vier (!) plaatsvervangend vicevoorzitters moeten worden benoemd. Twee raadsleden uit de coalitie en twee raadsleden uit de oppositie. Hun taak is voornamelijk gericht op consulterende raadsvergaderingen en de agendacommissie.

 

Nu er nog geen coalitieakkoord is (immers: de informateur moet zijn werk nog starten), gaat de gemeenteraad nu eerst stemmen voor twee raadsleden.

 

Ook hier geldt: er zijn 35 raadsleden en de te benoemen kandidaat moet dus 18 stemmen hebben.

 

De kandidaten zijn Sytze Bakker (Vanaf dit moment PRO); Janna Booij (Stadspartij PLOP); Adinda Bornkamp (D66); Jerke Setz (ChristenUnie) en Hemmo van der Wal (Assen Centraal).

 

De eerste uitslag: Bakker - 7 stemmen; Booij 4 stemmen; Bornkamp - 8 stemmen; Setz - 5 stemmen en Van der Wal - 10 stemmen.

 

Dat is dus onvoldoende om tot benoeming over te gaan. Er volgt dan ook een tweede stemmingsronde.

 

Sytze Bakker geeft dan aan de voorzitter van de raadsvergadering, Burgemeester Marco Out, te kennen dat hij zich terugtrekt.

 

De tweede uitslag: Booij - 4 stemmen; Bornkamp - 11 stemmen; Setz - 5 stemmen en Van der Wal - 15 stemmen.

 

Dat is dus nog steeds onvoldoende om tot benoeming over te gaan. Er volgt dan ook een derde stemmingsronde. Deze zal alleen worden gehouden tussen de kandidaten Bornkamp en Van der Wal. Zij realiseerden de meeste stemmen.

 

De derde uitslag: Bornkamp - 15 stemmen en Van der Wal - 20 stemmen.

 

Daarmee is er dus 'witte rook' voor Hemmo van der Wal. Hij wordt dan ook benoemd.

 

Stemming

Plaatsvervangend Vicevoorzitter (2)

 

De kandidaten zijn Janna Booij (Stadspartij PLOP); Adinda Bornkamp (D66) en Jerke Setz (ChristenUnie).

 

De eerste uitslag: Booij - 13 temmen; Setz - 5 stemmen en Bornkamp - 17 stemmen.

 

Dat is dus onvoldoende om tot benoeming over te gaan. Er volgt dan ook een tweede stemmingsronde.

 

Jerke Setz geeft dan aan de voorzitter van de raadsvergadering, Burgemeester Marco Out, te kennen dat hij zich terugtrekt.

 

De tweede uitslag: Booij - 17 stemmen en Bornkamp - 18 stemmen.

 

Daarmee is er dus 'witte rook' voor Adinda Bornkamp. Zij wordt dan ook benoemd.

 

Stadspartij PLOP en kandidatuur Janna Booij

 

Burgemeester Marco Out zei het al tijdens het afscheid van de raadsleden op dinsdag 31 maart 2026:

 

"De kiezer heeft gesproken ..."

 

Een waarheid die niet te ontkennen valt.

 

 

Stadspartij PLOP zat in de raadsperiode 2022 - 2026 met 5 raadsleden in de raad.

Het werd bij de verkiezingsuitslag pijnlijk duidelijk dat de inwoners van Assen Stadspartij PLOP lieten vallen. In de komende raadsperiode zijn zij met twee raadsleden in de gemeenteraad vertegenwoordigd. Assen Centraal was de grote winnaar van de verkiezingen.

 

Ik vind dan ook dat het Stadspartij PLOP zou sieren om zich bescheidener op te stellen.

 

Wat ik deze avond waarneem is dat Janna Booij tot het einde aan toe kandidaat voor óf Vicevoorzitter of Plaatsvervangend Vicevoorzitter blijft.

 

Waarom?

Dat vraag ik mij oprecht af.

 

Sytze Bakker (PRO) hield de eer aan zich zelf. Hij geeft de voorzitter duidelijk te kennen dat hij zich terugtrekt als kandidaat.

Een moeilijke maar moedige en waardige beslissing die - misschien hoe pijnlijk ook - alleen maar lof verdient. Chapeau, Sytze!

 

Jerke Setz (ChristenUnie) hield de eer aan zich zelf. Ook hij geeft de voorzitter duidelijk te kennen dat hij zich terugtrekt als kandidaat.

Een moeilijke maar moedige en waardige beslissing die - misschien hoe pijnlijk ook - alleen maar lof verdient. Chapeau, Jerke!

 

Janna Booij doet dat niet.

Ondanks zeer teleurstellende uitslagen blijft zij volharden in haar kandidatuur. Zij doet geen afstand en staat steeds opnieuw op de stembriefjes.

 

Waarom? Dat vraag ik mij nog steeds oprecht af.

 

Laat ik ook heel duidelijk zijn: dit is géén aanval op Janna Booij als mens. Ik spreek haar in deze situatie aan als kandidaat voor deze functie, waarin zij volhardt.

 

Wat ik waarneem is dat zij met de uitslagen zou mogen - of misschien wel moeten - reflecteren op eigen handelen.

Reflectie op haar kandidatuur, vind ik dan, zou passender en doeltreffender zijn als zij ook zou aangeven zich terug te trekken als kandidaat.

 

Dat doet zij niet. Ik vind dat méér dan jammer!

 

Ik vind oprecht dat dit gemiste kansen zijn ...

Zowel voor haar persoon als voor haar als raadslid als voor Stadspartij PLOP.

 

 

Nu is het niet de inwoner van Assen die kiest, maar de raadsleden die kiezen ...

 

En die uitslagen zijn méér dan duidelijk ...

 

Misschien 'iets' voor haar (en haar partij) om mee te nemen in de aankomende raadsperiode ...

 

 

 

© Cees van der Boom